Waarvoor dient de observatie van de capaciteiten?

Ze legt vast wat een bewoner nog kan in alledaagse situaties — zich oriënteren, alledaagse handelingen, lezen en schrijven, begrijpen, sociale interacties — en, voor elke situatie, de actie of het alternatief waarmee hij het toch zou kunnen.

Is de observatie van de capaciteiten een evaluatie van de zorgafhankelijkheid?

Nee. Ze observeert de behouden capaciteiten; ze vervangt de evaluatie van de zorgafhankelijkheid niet.

Waar open ik een observatie van de capaciteiten?

In Zorg → Zorg → Observaties → Observaties van de capaciteiten, via de knop + van het zorgdashboard, vanuit de multidisciplinaire vergadering, of in de Zorg-app met de knop Capaciteiten van de bewoner.

Hoe komt een observatie in het zorgplan terecht?

Klik vanuit een situatie waarin een alternatief geschreven is op Er een doelstelling van maken of Aan het zorgplan toevoegen. De synthese somt daarna elk alternatief op en wat ermee gebeurd is.

Kunnen meerdere personen dezelfde observatie invullen?

Ja. Elke situatie behoudt haar eigen observator en datum; de observatie vermeldt alle observatoren en wordt afgesloten door de verantwoordelijke observator.

Wanneer is de volgende observatie aan de beurt?

Bij het afsluiten van een observatie wordt de volgende een jaar later voorgesteld. Het team kan een vroegere datum vastleggen. Zodra die datum voorbij is, moet de observatie vernieuwd worden en komt ze terug in de multidisciplinaire vergadering.

Observatie van de capaciteiten (Potentia)¶

De observatie van de capaciteiten kijkt naar wat een persoon nog kan, eerder dan naar wat hij niet meer kan. Ze wordt situatie per situatie ingevuld, door meerdere teamleden over dagen of weken, en daarna afgesloten met een synthese. Haar eigenlijke doel is de laatste kolom van het rooster: de acties of alternatieven die doelstellingen van het zorgplan worden.

De app is optioneel: een instelling die ze niet installeert, ziet haar menu noch haar regel in de multidisciplinaire vergadering.

In België

Het meegeleverde rooster is Potentia, het observatierooster dat het AViQ en de CARD aan de Waalse woonzorgcentra voorstellen. Het is een aanbeveling, geen verplichting, en het vervangt de Katz-schaal niet. De observatie die bij de intrede in een aangepaste eenheid geopend wordt, en haar plaats op de agenda van de vergadering na de eerste maand, volgen de Waalse normen voor aangepaste eenheden (Annexe 120).

Het rooster¶

Het meegeleverde rooster omvat zeven domeinen: ruimtelijke oriëntatie, oriëntatie in de tijd, alledaagse handelingen, lezen, schrijven, begrijpen en sociale interacties. Voor elke situatie kiest de observator hoe de persoon erdoor gekomen is:

Zelfstandig;
Met hulp;
Door de observator.

Wat elk niveau betekent, staat per domein beschreven (“vindt alleen de weg”, “leest alleen”…) en wordt naast de keuze getoond. Sommige situaties worden alleen genoteerd, nooit gescoord; bij sommige schrijft de observator de vraag op die hij gesteld heeft.

Beheerders lezen de roosters in Zorg → Configuratie → Observatieroosters: de domeinen, de situaties, de betekenis van de drie niveaus en de categorie die een doelstelling krijgt die vanuit een domein gemaakt wordt. Voeg uw eigen situaties toe in plaats van die van het rooster te wijzigen.

1. Een observatie openen¶

Open Zorg → Zorg → Observaties → Observaties van de capaciteiten en klik op Nieuw, of gebruik Observatie van de capaciteiten op de knop + van het zorgdashboard, waar ook een tegel Capaciteiten (Potentia) in de opvolging staat.

Vul Wie en waarom in:

Bewoner en Rooster;
Reden — Opname of intrede in de eenheid, Periodieke observatie, Na een gebeurtenis (een val, een ziekenhuisopname, een vastgestelde verandering), Gevraagd door de multidisciplinaire vergadering of Andere, met een Toelichting bij de reden;
onder Wanneer en door wie, de datum Geopend op en de Verantwoordelijke observator, die ze afsluit.

Moedertaal en Andere gesproken talen helpen om het domein begrijpen te lezen; ze worden overgenomen uit de vorige observatie.

Per bewoner en per rooster kan er maar één observatie lopen.

Tip

Wanneer een bewoner in een sector komt die als Aangepaste eenheid gemarkeerd is (bij de opname of vanuit een andere vleugel), opent WideCare vanzelf een lege observatie, met de reden Opname of intrede in de eenheid, tenzij er een loopt of de laatste nog geldig is. Het team vult ze in tijdens de eerste maand.

2. De situaties documenteren¶

Klik op Volgende situatie: de eerste situatie die nog gedocumenteerd moet worden, gaat open.
Lees de instructie en de waarschuwing van het rooster.
Kies onder Hoe is de persoon erdoor gekomen? het niveau.
Schrijf de Observatienotities en vooral de Acties of alternatieven: wat de persoon in staat zou stellen het toch te doen.
Klik op Opslaan en volgende.

Elke situatie registreert haar eigen Observator en datum Geobserveerd op. Het tabblad Situaties toont ze allemaal met hun niveau en status (Te documenteren / Gedocumenteerd); het blok Voortgang telt de gedocumenteerde situaties en de geschreven alternatieven. Een situatie toevoegen voegt er een toe die eigen is aan de bewoner, naast die van het rooster.

3. De alternatieven omzetten in zorg¶

Vanuit een situatie met een alternatief:

Er een doelstelling van maken — opent een al ingevulde doelstelling van het zorgplan (de situatie, de categorie van het domein, de notities, het alternatief als interventie), op het huidige zorgplan van de bewoner, of op een conceptplan dat daarvoor geopend wordt;
Aan het zorgplan toevoegen — voegt een zorglijn toe met het alternatief.

De doelstelling behoudt een link naar de situatie waaruit ze komt. De knoppen Doelstellingen en Zorglijnen bovenaan de observatie openen wat ermee gedaan is. Zie Zorgplannen.

4. Afsluiten met de synthese¶

Klik op Afsluiten met de synthese. Minstens één situatie moet gedocumenteerd zijn. Het tabblad Synthese — ook in de historiek gepost — vat elk domein samen, somt elk alternatief op met wat ermee gebeurd is (doelstelling, zorglijn, of nog niet in het zorgplan) en vergelijkt het resultaat met de vorige observatie (zelfstandiger, minder zelfstandig, ongewijzigd). De Volgende observatie wordt een jaar later voorgesteld; vervroeg ze indien nodig.

Het rooster afdrukken drukt de observatie af in de opmaak van het officiële rooster, met de synthese en de vergelijking.
Annuleren stopt een lopende observatie; wat geschreven werd, blijft leesbaar.
Heropenen (hoofdverpleegkundige) heropent een afgesloten observatie. Een afgesloten observatie maakt deel uit van het medisch dossier en kan niet verwijderd worden.

De multidisciplinaire vergadering¶

Elke bewoner die in de multidisciplinaire vergadering besproken wordt, krijgt een regel Capaciteiten (observatierooster): nooit geobserveerd, lopend (met Voortzetten), afgesloten met de volgende datum, of te vernieuwen wanneer die datum voorbij is. Nieuwe observatie opent er een met de reden Gevraagd door de multidisciplinaire vergadering.

De agenda van de vergadering brengt ook vanzelf naar voren:

een observatie waarvan de volgende datum voorbij is;
een observatie die langer dan 45 dagen open blijft;
een bewoner van een sector gemarkeerd als Aangepaste eenheid zonder observatie een maand na zijn intrede.

In de Zorg-app¶

Wanneer de Zorg-app gebruikt wordt, heeft de fiche van de bewoner een knop Capaciteiten (voor de rollen die de observaties mogen lezen):

zonder lopende observatie toont ze de laatste en Een observatie starten (kies de reden);
anders de lopende observatie domein per domein, met de filter Te documenteren / Alle; tik op een situatie, kies het niveau, schrijf de notities en het alternatief, en daarna Opslaan.

Wat aan het bed genoteerd wordt, werkt zonder verbinding en wordt verstuurd zodra die terug is. Het afsluiten van de observatie, met de synthese, gebeurt in de kantooromgeving.